Sertlik Ölçümü Numune Kalınlığı: Rockwell, Vickers ve Leeb İçin 8 Kritik Kural

Sertlik ölçümü numune kalınlığı, ölçümün yalnızca yüzeydeki malzemeyi temsil edip etmediğini belirleyen temel deney şartlarından biridir. Numune gereğinden inceyse batıcı ucun oluşturduğu plastik deformasyon bölgesi karşı yüzeye veya örse yaklaşabilir; dinamik Leeb testinde ise parça darbeyle titreşebilir ve eğilebilir. Bu etkiler cihaz arızası olmadan da hatalı, kararsız veya yöntemler arasında uyumsuz sertlik değerleri oluşturabilir.

Rockwell, Vickers ve Leeb için ortak ve değişmez bir “minimum 5 mm” kuralı bulunmaz. Rockwell’de kalıcı batma derinliği ve kullanılan uç, Vickers’ta izin ortalama diyagonali, Leeb’de ise darbe cihazı ile birlikte parçanın kalınlığı, kütlesi ve destek koşulu değerlendirilir. Bu nedenle doğru karar; teknik resim, geçerli standart, cihaz kılavuzu ve gerçek ölçüm noktasının geometrisi birlikte incelenerek verilir.

Bu rehberdeki kurallar yöntem ön seçimi ve proses planlaması içindir. Kabul veya ret kararı verirken sözleşmede belirtilen standart sürümü, sertlik ölçeği ve cihaz üreticisinin en kısıtlayıcı şartı önceliklidir.

[lwptoc]

Sertlik ölçümü numune kalınlığı için hızlı cevap

Sertlik ölçümü numune kalınlığı kaç mm olmalı? Tek bir milimetre değeri vermek teknik olarak doğru değildir. Önce uygulanacak yöntem ve ölçek belirlenir, ardından aşağıdaki yöntem kuralı kullanılır:

Yöntem Minimum kalınlığı belirleyen ölçüt Pratik başlangıç kontrolü İnce parçada olası seçenek
Rockwell Ölçek, batıcı uç ve kalıcı izin derinliği Elmas uçta yaklaşık 10 kat, bilyeli uçta yaklaşık 15 kat kalıcı iz derinliği; kesin değer standart eğrisinden Uygunsa superficial Rockwell veya daha düşük yüklü yöntem
Vickers Ortalama iz diyagonali ve deney kuvveti ISO yaklaşımında en az yaklaşık 1,5 × ortalama iz diyagonali Daha düşük yükte Vickers veya mikro Vickers
Leeb Darbe cihazı, kalınlık, kütle, rijitlik ve kuplaj D tipi için üretici tablolarında doğrudan ölçümde çoğunlukla 3 mm sınıfı görülür; cihaz tablosu zorunludur Uygun destek/kuplaj, C tipi darbe cihazı veya başka yöntem

Tablodaki çarpanlar seçim için başlangıç kontrolüdür; ölçüm prosedürünün yerine geçmez. Özellikle Rockwell’de sertlik değeri değiştikçe kalıcı iz derinliği, dolayısıyla gerekli et kalınlığı da değişir. Leeb’de ise aynı kalınlıktaki iki parçanın kütlesi ve geometrik rijitliği farklı olduğunda ölçülebilirlik aynı olmayabilir.

Sertlik ölçümü numune kalınlığı neden önemlidir?

Batıcı uç yüzeye temas ettiğinde yalnız görünen izin altında değil, izin çevresinde ve derinliğinde üç boyutlu bir gerilme alanı oluşur. Bu alan numunenin karşı yüzeyine, yumuşak bir altlığa veya farklı özellikteki ana malzemeye ulaşırsa okuma tek bir malzeme bölgesini temsil etmez. Örsün rijitliği ölçüme katılır, ince kesit bükülür veya kaplama ile alt malzemenin cevabı birleşir.

Bu nedenle arka yüzde iz görülmemesi yararlı bir kontrol olsa da tek başına yeterlilik kanıtı değildir. Görünür şişme veya iz, numunenin kesin biçimde şüpheli olduğunu gösterir; hiçbir işaret görülmemesi ise standarttaki kalınlık eğrisi, diyagonal oranı veya cihaz tablosu kontrolünü ortadan kaldırmaz.

Parçanın katalogdaki toplam kalınlığı yerine batmanın yapıldığı noktadaki gerçek et kalınlığı kullanılmalıdır. Kademeli parçada, döküm kabuğunda, boruda, diş dibinde veya cepli iş parçasında ölçüm noktasının altında kalan malzeme miktarı nominal ölçüden daha az olabilir. Sertlik ölçümü numune kalınlığı değerlendirilirken bu yerel geometri teknik resimden veya bağımsız bir kalınlık ölçümünden doğrulanmalıdır.

Sertlik ölçümü numune kalınlığı yetersizse ne olur?

  • Rockwell değeri örs etkisi veya parça hareketi nedeniyle kayabilir.
  • Vickers izinin diyagonalleri simetrik görünmeyebilir veya alt malzemeden etkilenebilir.
  • Leeb okumalarında saçılım artabilir ve destek değiştiğinde ortalama değer kayabilir.
  • Kaplama, sertleştirilmiş tabaka ve ana malzeme birlikte ölçülebilir.
  • Aynı parçanın farklı noktaları arasında gerçekte olmayan sertlik farkları oluşabilir.
  • Tekrarlanabilir görünen fakat sistematik olarak yanlış bir kabul kararı verilebilir.

Rockwell sertlik ölçümü numune kalınlığı nasıl belirlenir?

Rockwell yöntemi, ön kuvvet ve toplam deney kuvveti altında oluşan batma derinliği farkına dayanır. Kullanılan ölçek; batıcı ucun elmas koni veya tungsten karbür bilye olmasını, kuvvet seviyesini ve geçerli sertlik aralığını belirler. Bu yüzden aynı parçaya HRC, HRBW veya yüzeysel Rockwell ölçeği uygulanırken gerekli minimum kalınlık aynı çıkmayabilir.

Uygulama kılavuzu olarak elmas konili Rockwell ölçeklerinde numune veya tabaka kalınlığının kalıcı batma derinliğinin yaklaşık 10 katı; bilyeli ölçeklerde yaklaşık 15 katı olması beklenir. Kesin uygunluk, kullanılan ölçek ile okunan sertliğe karşılık gelen ISO 6508-1 tablosu veya eğrisi üzerinden doğrulanır. Standardın güncel kapsamı düzenli ve yüzeysel Rockwell ölçeklerini içerir; ayrıntı için ISO 6508-1:2023 Rockwell deney yöntemi incelenebilir.


Sertlik ölçümü numune kalınlığı için Rockwell ve yüzeysel Rockwell cihazı
Rockwell ve yüzeysel Rockwell seçimi yapılırken ölçek, deney kuvveti ve minimum et kalınlığı birlikte değerlendirilir.

Rockwell sertlik ölçümü numune kalınlığı için ölçek seçimi

İnce bir parçada standart HRC yükünü doğrudan kullanmak yerine, malzeme ve teknik şartname izin veriyorsa daha düşük kuvvetli yüzeysel Rockwell ölçeği değerlendirilebilir. Bununla birlikte “daha düşük yük her zaman doğrudur” yaklaşımı da güvenli değildir. Seçilen ölçeğin malzeme sertlik aralığına uygun olması, yüzey kalitesinin yeterli hazırlanması ve müşteri şartnamesinde kabul edilmesi gerekir.

INSIZE HDT-RSR100 Rockwell/yüzeysel Rockwell cihazı gibi birden fazla ölçeği destekleyen sistemler yöntem seçimini kolaylaştırabilir. Cihaz kapasitesi uygun olsa bile numune şartının sorumluluğu ortadan kalkmaz; her ölçek için geçerli minimum kalınlık ayrıca kontrol edilir.

Rockwell’de arka yüz ve örs kontrolü

Deneyden önce alt ve üst yüzeyde tufal, talaş, yağ damlası veya çapak bırakılmamalıdır. Numune örse tam oturmalı; deney kuvveti uygulanırken kaymamalı veya sallanmamalıdır. Silindirik parça için V örs kullanılması gerekebilir. Kavis düzeltmesi gerekli olan uygulamalarda çap ölçülmeli ve ilgili standart düzeltmesi rapora eklenmelidir.

Deneyden sonra karşı yüzde kabarma veya görünür iz varsa okuma geçerli kabul edilmemelidir. Sertlik ölçümü numune kalınlığı sınırda kalıyorsa daha uygun ölçeğe geçmek, kesit numunesi hazırlamak ya da Vickers yöntemini değerlendirmek; parçaları üst üste koymaktan daha güvenilir bir yaklaşımdır.

İnce parçaları üst üste koymak kalınlığı artırır mı?

Hayır. Katmanlar arasındaki mikroskobik boşluk, yüzey pürüzlülüğü ve kayma nedeniyle üst üste konan saclar tek parça gibi davranmaz. Deney kuvveti altında temas durumu değişebilir ve batma derinliği ölçümüne ek hareket karışabilir. Uygulanan ürün standardı özel olarak tanımlamadıkça üst üste koyma, minimum kalınlık şartını sağlamaz.

Vickers sertlik ölçümü numune kalınlığı nasıl hesaplanır?

Vickers deneyinde 136° tepe açılı elmas piramit belirli bir kuvvetle yüzeye bastırılır. Kuvvet kaldırıldıktan sonra izin iki diyagonali optik olarak ölçülür ve ortalama diyagonal d hesaplanır. ISO yaklaşımında minimum numune veya ölçülmek istenen tabaka kalınlığı için yaygın geometrik kontrol şöyledir:

tmin ≥ 1,5 × d

Burada tmin gerekli minimum kalınlığı, d ise iki izin ortalama diyagonalini ifade eder. Örneğin ortalama diyagonal 0,20 mm ise başlangıç kontrolü en az 0,30 mm kalınlık verir. Bu hesap; karşı yüzde deformasyon olmaması, izin standart kapsamındaki boyutta bulunması, kenar ve izler arası mesafelerin sağlanması şartlarıyla birlikte uygulanır.


Sertlik ölçümü numune kalınlığı için mikro Vickers test cihazı
Vickers yönteminde gerekli kalınlık, yükten doğrudan değil yükün ve malzemenin oluşturduğu ortalama iz diyagonalinden belirlenir.

Vickers sertlik ölçümü numune kalınlığı ve yük ilişkisi

Deney kuvveti azaldığında genellikle daha küçük bir iz oluşur; bu durum ince kesit veya dar sertleştirilmiş tabaka için avantaj sağlayabilir. Fakat iz küçüldükçe yüzey hazırlığı, optik çözünürlük, odaklama, uç geometrisi ve diyagonal okuma belirsizliği daha önemli hâle gelir. Yalnızca kalınlık şartını geçmek için yükü aşırı azaltmak, ölçüm kalitesini otomatik olarak yükseltmez.

Uygun yaklaşım, standart sınırlarını aşmadan mümkün olan en büyük ve okunabilir izi oluşturan deney kuvvetini seçmektir. INSIZE HDT-MVH1100 mikro Vickers sistemi farklı mikro yük seçenekleriyle ince kesit çalışmalarına uyarlanabilir. Numune hazırlığı ve iz değerlendirmesi yine ISO 6507-1:2023 Vickers deney yöntemi ve ilgili ürün standardıyla doğrulanmalıdır.

Vickers izinin arka yüzden görünmemesi yeterli mi?

Hayır. Arka yüzde iz veya kabarma görülmemesi gerekli bir kontroldür, fakat sertlik ölçümü numune kalınlığı için tek kanıt değildir. Ortalama diyagonal, 1,5 katsayısı, kenar mesafesi, izler arası mesafe ve ölçülen tabakanın gerçek derinliği birlikte kaydedilmelidir. Özellikle çok parlak, dağlanmış veya heterojen yüzeylerde iz sınırının yanlış okunması hesaplanan kalınlığı da etkiler.

Leeb sertlik ölçümü numune kalınlığı nasıl değerlendirilir?

Leeb, statik bir batma deneyi değildir. Darbe gövdesinin yüzeye çarpmadan önceki ve geri sekme sırasındaki hızı karşılaştırılır. Bu nedenle Leeb sertlik ölçümü numune kalınlığı tek başına yeterli bir seçim ölçütü değildir; parçanın kütlesi, rijitliği, desteklenme biçimi, yüzey pürüzlülüğü, eğriliği ve darbe yönü de aynı anda kontrol edilir.

INSIZE Leeb teknik tablosunda D tipi darbe cihazının genel kullanımı için 3 mm minimum parça kalınlığı; doğrudan ölçüm için 5 kg, rijit destek üzerinde ölçüm için 2 kg ve uygun bir plakaya kuplaj için 0,05 kg minimum kütle sınıfları verilir. C tipi darbe cihazında daha düşük darbe enerjisi nedeniyle ince veya küçük parçalar için 1 mm sınıfı görülür. Bunlar bütün Leeb cihazlarına aktarılacak evrensel değerler değildir; kullanılacak modelin güncel teknik tablosu esas alınır.


Sertlik ölçümü numune kalınlığı için Leeb darbe cihazı ve destek kontrolü
Leeb testinde numune kalınlığı; kütle, darbe cihazı ve destek koşulundan ayrı değerlendirilemez.

Leeb sertlik ölçümü numune kalınlığı ile kütle arasındaki fark

Kalınlık, darbe noktasının altındaki yerel kesitin eğilme direncini etkiler. Kütle ise bütün parçanın darbe sırasında hareket etme eğilimiyle ilişkilidir. Örneğin ince fakat geniş bir sac ağır olabilir; buna rağmen darbe noktasının altında destek yoksa yerel olarak esneyebilir. Küçük fakat kalın bir parça ise yeterince rijit görünse bile darbeyle birlikte hareket edebilir.

Bu nedenle “parça 5 kg’dan ağır, ölçüm uygundur” veya “et kalınlığı 3 mm, sorun yoktur” ifadeleri tek başına yeterli değildir. Her iki sınır ile yüzey ve destek şartlarının tamamı sağlanmalıdır. Leeb yönteminin kapsamı ve yedi Leeb ölçeği için ISO 16859-1 Leeb deney yöntemi incelenebilir.

Kuplaj ne zaman kullanılabilir?

Üreticinin izin verdiği küçük ve hafif parçalar, temiz ve düz bir temas yüzeyinden ağır bir plakaya kuplanabilir. Parça ile plaka arasında hava boşluğu kalmamalı; çok ince bir kuplaj filmi kullanılmalı ve parça kaymamalıdır. Kalın, elastik bir yağ veya jel tabakası darbe enerjisini sönümleyerek yeni bir hata oluşturabilir.

Kuplaj, yetersiz yerel et kalınlığını sihirli biçimde düzeltmez. İnce sac darbe noktasında yine esniyorsa destek geometrisi değiştirilir veya daha uygun bir yöntem seçilir. Aynı parçayı önce serbest, sonra destekli ölçtüğünüzde değer belirgin biçimde değişiyorsa mekanik kararlılık henüz güvence altına alınmamış demektir.

Kaplama için sertlik ölçümü numune kalınlığı nasıl seçilir?

Kaplamalı veya yüzeyi sertleştirilmiş parçada iki farklı kalınlık vardır: bütün parçanın et kalınlığı ve yalnızca ölçülmek istenen tabakanın kalınlığı. Toplam parça kalın olsa bile plastik deformasyon bölgesi kaplamayı aşarak alt malzemeye ulaşırsa okuma kaplamanın bağımsız sertliğini göstermez.

ISO 6507-1:2023, Vickers yönteminin metalik ve bazı inorganik kaplamalara uygulanmasını kapsar; ancak yüzeye dik ölçümde 0,030 mm’den, kesitte ölçümde 0,100 mm’den daha ince kaplamalar standardın belirtilen kapsamı dışındadır. Çok ince tabakalarda daha küçük izlere yönelik aletli batma yöntemleri veya uygulamaya özel mikrosertlik prosedürleri gerekebilir.

Kaplama kalınlığı ile sertlik birbirinin yerine kullanılabilecek büyüklükler değildir. Önce fiziksel tabaka kalınlığı uygun bir kaplama denetim cihazı ile doğrulanmalı; ardından sertlik için seçilen yükün tabaka içinde temsilî bir deformasyon alanı oluşturduğu gösterilmelidir.

Sertleştirilmiş tabaka kesitten mi ölçülmeli?

Sementasyon, nitrasyon, indüksiyon veya kaynak ısı tesiri gibi sertlik profilinin derinlikle değiştiği yapılarda tek bir yüzey darbesi yeterli bilgi vermeyebilir. Kesit alma, kalıplama, taşlama ve parlatma sonrasında mikro Vickers iz dizisi uygulanarak sertlik profili çıkarılabilir. İzler arası ve kenara olan mesafeler korunmalı; hazırlık sırasında aşırı ısı veya plastik deformasyon oluşturulmamalıdır.

Kavisli parçada sertlik ölçümü numune kalınlığı nasıl ölçülür?

Boru, mil, diş dibi ve döküm kabuğunda nominal dış çap gerçek et kalınlığını göstermez. Ölçüm noktası ile iç yüzey arasındaki en kısa mesafe belirlenmelidir. Rockwell’de uygun örs ve gerekirse kavis düzeltmesi, Leeb’de uygun destek halkası ve çap sınırı, Vickers’ta ise yüzeyin optik odak ve iz simetrisi üzerindeki etkisi değerlendirilir.

Boru cidarı kalınlık şartını sağlasa bile geniş açıklık darbe veya deney kuvveti altında ovalleşebilir. Parçanın içine yerleştirilen rijit bir destek, uygulanacak prosedür tarafından izin veriliyorsa hareketi azaltabilir. Destek kullanımı raporda belirtilmeli; destekli ve desteksiz değerler birbirine karıştırılmamalıdır.

Sertlik ölçümü numune kalınlığı için 3 hesaplama örneği

Örnek 1: Vickers iz diyagonali 0,18 mm

İki diyagonal 0,176 mm ve 0,184 mm ölçülmüş olsun. Ortalama diyagonal 0,180 mm’dir. ISO yaklaşımındaki 1,5 katsayısı kullanıldığında başlangıç minimumu 0,270 mm hesaplanır:

tmin = 1,5 × 0,180 = 0,270 mm

Numunenin ölçüm noktasındaki gerçek kalınlığı 0,25 mm ise bu yük uygun değildir. Daha düşük yükle daha küçük ve okunabilir bir iz oluşturmak veya farklı bir yöntem seçmek gerekir. Kalınlık 0,40 mm olsa bile karşı yüz ve iz kalitesi kontrolleri yapılır.

Örnek 2: Rockwell’de 0,12 mm kalıcı derinlik

Elmas konili bir ölçekte kalıcı batma derinliği 0,12 mm ise 10 kat başlangıç kontrolü 1,20 mm verir. Bilyeli bir ölçekte aynı kalıcı derinlik varsayılırsa 15 kat kontrolü 1,80 mm olur. Gerçek uygunluk seçilen Rockwell ölçeğinin standart eğrisinden okunmalıdır; bu örnek çarpanların uç tipine göre neden değiştiğini gösterir.

Örnek 3: 3 mm kalınlığında fakat hafif Leeb parçası

Parça D tipi için verilen 3 mm kalınlığı sağlıyor, fakat yalnızca 0,8 kg geliyor olsun. Doğrudan serbest ölçüm için gerekli kütle sınıfını karşılamaz. Üretici izin veriyorsa parça en az belirtilen rijit desteğe bağlanır veya uygun plakaya kuplanır. Destek altında dahi saçılım yüksekse C tipi darbe cihazı ya da Vickers/UCI gibi başka bir yöntem değerlendirilir.

Rockwell, Vickers ve Leeb arasında nasıl seçim yapılır?


Sertlik ölçümü numune kalınlığı için Rockwell ve Vickers yöntem seçimi
Birden fazla yöntem sunan cihazlarda bile doğru ölçek ve yük, parçanın gerçek et kalınlığına göre seçilir.
Parça durumu Öncelikle değerlendirilecek yöntem Temel gerekçe
Kalın, düz ve rijit üretim parçası Rockwell Hızlı doğrudan okuma ve seri kontrol avantajı
İnce kesit veya küçük ölçüm alanı Vickers / mikro Vickers Yük azaltılarak iz boyutu yönetilebilir
Büyük, ağır ve yerinden taşınamayan parça Leeb Sahada taşınabilir dinamik ölçüm
İnce sertleştirilmiş tabaka Kesitte mikro Vickers Derinliğe bağlı sertlik profili çıkarılabilir
İnce veya erişimi sınırlı metal parça UCI, uygulamaya göre Daha düşük kuvvetli taşınabilir seçenek olabilir

INSIZE HDT-BRV330 gibi Rockwell, Brinell ve Vickers yöntemlerini bir araya getiren sistemlerde yük ve ölçek seçenekleri geniştir. Yöntemler arasında çevrilmiş değer kullanmak yerine şartnamede istenen doğrudan yöntemi uygulamak daha güvenlidir. Genel cihaz karşılaştırması için sertlik ölçüm cihazları rehberi incelenebilir.

Sertlik ölçümü numune kalınlığı için 8 adımlı karar akışı

  1. Ölçülen bölgeyi tanımlayın: Ana malzeme, kaplama, kaynak bölgesi veya sertleştirilmiş tabakadan hangisinin değerlendirileceğini yazın.
  2. Şartnameyi belirleyin: İstenen yöntem, ölçek, yük, standart ve kabul aralığını teknik resimden doğrulayın.
  3. Yerel kalınlığı ölçün: Nominal değer yerine batma noktasının altındaki gerçek et kalınlığını kullanın.
  4. Yöntem kuralını uygulayın: Rockwell eğrisi/derinliği, Vickers diyagonali veya Leeb cihaz tablosunu kontrol edin.
  5. En kısıtlayıcı sınırı seçin: Standart ile cihaz üreticisi farklı alt sınırlar veriyorsa daha güvenli olan şartı uygulayın.
  6. Yüzey ve desteği hazırlayın: Çapak, tufal, boya, kir, eğrilik, paralellik, örs ve kuplaj koşullarını düzeltin.
  7. Tekrarlı ölçüm yapın: Standarttaki izler arası ve kenar mesafesini koruyarak saçılımı değerlendirin.
  8. Raporlayın ve doğrulayın: Yöntem, ölçek, yük, cihaz, darbe yönü, destek, kalınlık ve varsa dönüşüm bilgisini kaydedin.

Sertlik ölçümü numune kalınlığı kontrolünde hangi kayıtlar tutulmalı?

  • Parça kodu, malzeme grubu ve ısıl işlem durumu
  • Ölçüm noktasının fotoğrafı veya teknik resim referansı
  • Ölçüm noktasındaki gerçek et veya tabaka kalınlığı
  • Kullanılan standart ve sürümü
  • Rockwell ölçeği, Vickers yükü veya Leeb darbe cihazı tipi
  • Örs, destek halkası, kuplaj ve darbe yönü bilgisi
  • Tekil okumalar, ortalama, saçılım ve aykırı değer incelemesi
  • Test bloğu ile yapılan günlük/periodik doğrulama kaydı

Sertlik ölçümü numune kalınlığı seçiminde 7 yaygın hata

  • Her metal ve yöntem için 5 mm’nin yeterli olduğunu varsaymak
  • Toplam parça kalınlığını yerel et kalınlığı sanmak
  • Rockwell’de farklı ölçeklerin aynı batma derinliğini oluşturduğunu düşünmek
  • Vickers’ta yalnız yükü yazıp ölçülen diyagonali kaydetmemek
  • Leeb’de yalnız kalınlığı kontrol edip kütle ve desteği atlamak
  • Kaplama sertliği ile kaplama kalınlığını aynı büyüklük gibi yorumlamak
  • Arka yüzde görünür iz yoksa ölçümü otomatik olarak geçerli kabul etmek

Bu hataların çoğu cihazdan değil yöntem planlamasından kaynaklanır. Ölçüm sisteminin uygunluğunu değerlendirirken sertlik ölçüm parametreleri, cihaz doğrulaması ve operatör prosedürü birlikte ele alınmalıdır.

Sertlik ölçümü numune kalınlığı hakkında sık sorulan sorular

Sertlik ölçümü numune kalınlığı için 5 mm yeterli midir?

Her zaman değil. Bazı Rockwell veya Leeb uygulamalarında yeterli olabilirken farklı ölçek, daha yumuşak malzeme, bilyeli uç, düşük kütle ya da ince tabaka nedeniyle yetersiz kalabilir. Standart ve cihaz tablosu kontrol edilmeden 5 mm genel kural olarak kullanılmamalıdır.

Rockwell için minimum numune kalınlığı kaç mm?

Tek bir değer yoktur. Minimum kalınlık kullanılan ölçek, uç tipi ve okunan sertliğe bağlı kalıcı batma derinliğinden belirlenir. Elmas uçta yaklaşık 10, bilyeli uçta yaklaşık 15 kat derinlik başlangıç kontrolüdür; kesin değer ISO 6508-1 eğrisinden doğrulanır.

Vickers numune kalınlığı nasıl hesaplanır?

İki izin diyagonali ölçülüp ortalaması alınır. ISO yaklaşımında numune veya ölçülen tabaka kalınlığı en az yaklaşık 1,5 × ortalama diyagonal olmalıdır. Karşı yüzde deformasyon bulunmaması ve standart mesafelerin korunması da gerekir.

Vickers yükü azaltılırsa her ince parça ölçülebilir mi?

Hayır. Daha düşük yük izi küçültebilir; fakat yüzey hazırlığı, optik çözünürlük, tane boyutu ve diyagonal okuma belirsizliği daha kritik olur. Seçilen yük hem kalınlık şartını hem ölçülebilir iz şartını sağlamalıdır.

Leeb için minimum kalınlık 3 mm midir?

D tipi bazı INSIZE cihaz tablolarında 3 mm verilir; C tipi gibi farklı darbe cihazlarında daha düşük sınırlar bulunabilir. Ancak kütle, destek, kuplaj, yüzey pürüzlülüğü ve eğrilik şartları da sağlanmalıdır. Model kılavuzundaki tablo belirleyicidir.

İnce parçalar üst üste konularak Rockwell ölçülebilir mi?

Genellikle hayır. Katmanlar arasındaki boşluk ve kayma, batma derinliğine ek hareket katar. Ürün standardında özel bir prosedür tanımlanmıyorsa parçalar tek numune gibi kabul edilmez.

Arka yüzde iz yoksa kalınlık uygun mudur?

Bu yalnızca yardımcı kontroldür. Görünür iz olmaması; Rockwell eğrisi, Vickers diyagonal oranı veya Leeb cihaz tablosu şartlarının sağlandığını tek başına kanıtlamaz.

Kaplama kalınlığı sertlik ölçümü için yeterli değilse ne yapılır?

Daha düşük yüklü mikrosertlik yöntemi, hazırlanmış kesitte sertlik traversi veya daha küçük izlere yönelik aletli batma yöntemi değerlendirilebilir. Seçim kaplama tipi, kalınlığı, alt malzeme ve kabul standardına göre yapılır.

Doğru yöntemi gerçek et kalınlığına göre seçin

Sertlik ölçümü numune kalınlığı; Rockwell’de uç tipi ve kalıcı batma derinliği, Vickers’ta ortalama iz diyagonali, Leeb’de ise kalınlıkla birlikte kütle ve mekanik destek üzerinden belirlenir. Teknik resimdeki nominal ölçüyü kullanmak yerine deney noktasındaki gerçek et kalınlığını doğrulayın; standart, cihaz kılavuzu ve parça geometrisi arasındaki en kısıtlayıcı şartı uygulayın.

Parçanız için uygun yöntem, ölçek ve cihazı belirlemek üzere Deniz Metal teknik ekibiyle iletişime geçin. Rockwell, Vickers, Leeb ve diğer seçenekleri karşılaştırmak için sertlik ölçüm cihazları kategorisini inceleyin.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir